Ostrowiec Świętokrzyski.html
 
| ca | de | en | es | fr | it | nl | no | pl | pt | ru | ro | fi | sv | tr | vo |


 

Współrzędne: 50°56' N 21°24' EGeografia

Ostrowiec Świętokrzyski
Herb
Herb Ostrowca Świętokrzyskiego
Województwo świętokrzyskie
Powiat ostrowiecki
Gmina
 - rodzaj		 Ostrowiec Świętokrzyski
miejska
Założono 1597
Prawa miejskie 1614
Prezydent miasta Jarosław Wilczyński
Powierzchnia 46,43 km²
Położenie 50° 56' N
21° 24' E
Ludność (2008)
• liczba ludności
• gęstość
72 888 [1]
1570 os./km²
Strefa numeracyjna
(do 2005)		 (+48) 41
Kod pocztowy 27-400
Tablice rejestracyjne TOS
Położenie na mapie Polski
Ostrowiec Świętokrzyski
Ostrowiec Świętokrzyski
Ostrowiec Świętokrzyski
TERC10
(TERYT)		 3263407011
Miasta partnerskie Francja Gennevilliers
Wielka Brytania Scunthorpe
Ukraina Biała Cerkiew
Urząd miejski3
ul. Głogowskiego 3/5 27-400 Ostrowiec Świętokrzyski
tel. (+48 41) 267 21 00; faks (+48 41) 267 21 10
(e-mail)
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Strona internetowa miasta
Kościół św. Michała
Rynek
Kościół św. Stanisława
Kościół Najświętszego Serca Jezusowego
Hotel Gromada
Targowisko miejskie

Ostrowiec Świętokrzyski – miasto w województwie świętokrzyskim. Siedziba władz powiatu ostrowieckiego. Prawa miejskie od 1613 roku. Ośrodek przemysłowy: huta żelaza i zakład metalurgiczny, zakłady materiałów ogniotrwałych , odzieżowe (Wólczanka, Modeks, Sopolfam), spożywcze; drobny przemysł chemiczny, poligraficzny i drzewny.

Spis treści

edytuj Położenie

Miasto położone jest nad Kamienną do której uchodzą tu rzeki Szewnianka i Modła. Jego północna część znajduje się na Przedgórzu Iłżeckim, a południowa na skraju Wyżyny Opatowskiej. Kilkanaście kilometrów na południowy zachód od miasta rozpościera się Pasmo Jeleniowskie, Gór Świętokrzyskich.

Nieopodal Ostrowca znajduje się rezerwat archeologiczny w Krzemionkach, z neolityczną kopalnią krzemienia, a także liczne zabytki związane z historią Staropolskiego Okręgu Przemysłowego. Popularną atrakcją turystyczną okolic Ostrowca jest Bałtowski Park Jurajski w Bałtowie.

Od północnego zachodu miasto sąsiaduje z gminą miejsko-wiejską Kunów. Ze wszystkich pozostałych stron Ostrowiec otaczają tereny gminy wiejskiej Bodzechów. Siedziba jej władz znajduje się w Ostrowcu przy ul. Mikołaja Reja.

Ostrowiec Świętokrzyski jest punktem początkowym niebieskiego szlaku rowerowego prowadzącego do Skarżyska-Kamiennej. Na terenie miasta znajduje się czerwony szlak rowerowy im. Mieczysława Radwana.

Przez Ostrowiec przebiegają szlaki komunikacyjne:

edytuj Struktura powierzchni

Według danych z roku 20026, Ostrowiec Świętokrzyski ma obszar 46,41 km², w tym:

  • użytki rolne: 40%
  • użytki leśne: 10%

Miasto stanowi 7,53% powierzchni powiatu.

edytuj Demografia

Dane z 30 czerwca 20042:

Opis Ogółem Kobiety Mężczyźni
jednostka osób  % osób  % osób  %
populacja 74 498 100 39 280 52,7 35 218 47,3
gęstość zaludnienia
(mieszk./km²)		 1605,2 846,4 758,8

Według danych z roku 20056, średni dochód na mieszkańca wynosił 1505,28 zł.

edytuj Historia

Zobacz więcej w osobnym artykule: Dobra ostrowieckie.

Najstarsze udokumentowane ślady stałego osadnictwa pochodzą z epoki kamienia (ok. 4 tys. lat p.n.e.). Wtedy to na tereny dzisiejszego Ostrowca przywędrowały naddunajskie plemiona koczownicze – ludy kultur: lendzielskiej, pucharów lejkowych i amfor kulistych. Pozyskiwany w kopalniach na terenie Przedgórza Iłżeckiego krzemień posłużył osadnikom do wyrobu narzędzi. Najlepiej zachowane stanowisko kopalniane to Rezerwat Archeologiczny „Krzemionki” w Krzemionkach Opatowskich. Najdawniejsze wzmianki o terenach wchodzących w skład dzisiejszego miasta sięgają XIV w., a o wsi Ostrów, która dała początek miastu Ostrowiec pochodzą z XIV w. Wieś położona była na prawym brzegu rzeki Kamiennej. Pierwsze próby lokacji miasta na terenie wsi Ostrów na prawym brzegu Kamiennej podjął na początku XVI w. Kacper Maciejewski. U schyłku XVI w. (w 1564 r. prawa miejskie uzyskał Denków, dawniej Magna Michów) Ostrów przeszedł na własność Jakuba Gawrońskiego herbu Rawa, który wyznaczył na lewym brzegu rzeki miejsce pod budowę miasta. Przyjmuje się, że powstało ono na tzw. "surowym korzeniu" w 1597. W 1613 Ostrowcowi nadano prawa miejskie. Nazwa miasta (wcześniej: Ostrów, Ostrowiec lub Tarnowiec) ostatecznie ustaliła się po przejęciu dóbr ostrowieckich przez Janusza Ostrogskiego.

Ostrowiec stał się częścią dóbr ostrowieckich w posiadaniu hrabiego Jana Tarnowskiego herbu Leliwa. W późniejszym czasie dobra ostrowieckie były w posiadaniu największych rodów magnackich w Rzeczypospolitej: Tarnowskich, Czartoryskich, Lubomirskich, Radziwiłłów, Ostrogskich, Zasławskich, Sanguszków, Wielopolskich, Dobrzańskich, Łubieńskich i innych. W roku 1889 dobra ostrowieckie zostały rozdrobnione a każda część otrzymała osobną hipotekę. Po II wojnie światowej wszystkie grunty prywatne zostały odebrane właścicielom i znacjonalizowane.

Pod koniec XVIII i w XIX w., w okolicy Ostrowca intensywnie rozwijał się przemysł. Połowa wieku XIX zaowocowała stopniowym rozwojem staszicowskiej koncepcji uprzemysłowienia doliny rzeki Kamiennej w oparciu o siłę motoryczną rzeki i jej dopływów oraz miejscowe zasoby węgla i rudy żelaza. Tak powstały m.in. zakłady w Brodach Iłżeckich, Nietulisku, Dołach Biskupich, Chmielowie czy Bodzechowie. W latach 1837-1839, powstała huta zwana Klimkiewiczów (od budowniczego - Antoniego Klimkiewicza). Wokół huty, która z czasem przyjęła nazwę Zakładów Ostrowieckich, rozwijały się mniejsze zakłady, między innymi materiałów ogniotrwałych i spożywcze. Na przełomie XIX i XX w. ostrowiecka huta stała się drugim co do wielkości tego typu zakładem w Królestwie Polskim.

W czasie rewolucji 1905 roku miały tu miejsce masowe wystąpienia robotnicze, których kulminacją było proklamowanie 27 grudnia 1905 Republiki Ostrowieckiej. Na okres około dwóch tygodni, władzę w mieście i sąsiednich powiatach przejęła PPS kierowana przez Ignacego Boernera. Upadek Republiki Ostrowieckiej nastąpił po przybyciu do miasta dwóch carskich pułków piechoty wraz z artylerią.

W okresie I wojny światowej, Zakłady Ostrowieckie uległy poważnym zniszczeniom. 3 listopada 1918, Polacy przejęli władzę w mieście z rąk okupantów austro-węgierskich.

W okresie międzywojennym Ostrowiec rozwijał się dzięki inwestycjom związanym z budową Centralnego Okręgu Przemysłowego. W 1924 miasto znacznie poszerzyło swoje granice i zostało wydzielone z powiatu opatowskiego. W chwili wybuchu II wojny światowej Ostrowiec liczył około 30 tysięcy mieszkańców.

Od 1937 miasto nosi współczesną nazwę Ostrowiec Świętokrzyski. Wcześniej, w latach 20. i 30. używana była nazwa Ostrowiec Kielecki, a na początku XX w. Ostrowiec nad Kamienną[2].

Wojska niemieckie zajęły Ostrowiec 8 września 1939 r., zmuszając ludność do podjęcia walk o charakterze podziemnym i partyzanckim. Podczas II wojny światowej i okupacji niemieckiej 11 tysięcy Żydów ostrowieckich zostało wymordowanych. W Ostrowcu miały miejsce liczne publiczne egzekucje, założono tu także obozy przejściowe dla jeńców, obóz Służby Budowlanej, obóz pracy (1941-43) i getto (1943-44) żydowskie. Miasto było ważnym ośrodkiem działalności polskiego podziemia; działały tu m.in. ZWZ-AK, PPS-WRN, NOW-NSZ. W Ostrowcu produkowana była broń i wydawana prasa konspiracyjna. 16 stycznia 1945 Ostrowiec został wyzwolony spod okupacji hitlerowskiej.

W okresie powojennym Ostrowiec ponownie szybko się rozwijał. W 1954 do miasta przyłączono szereg podmiejskich osiedli, w tym m.in. dawne miasto Denków. W latach 70. we wschodniej części Ostrowca powstał nowy zakład metalurgiczny huty.

W latach 90. ostrowiecka huta podupadła, a rozwój miasta przybrał raczej kierunek drobnej przedsiębiorczości. W tym samym czasie powstało wiele spółek miejskich, m.in. w 1991 Miejska Energetyka Cieplna. Po rozmowach na temat kupna huty przez zagranicznego inwestora, ostatecznie przejął ją hiszpański koncern Celsa.

edytuj Zabytki

edytuj Podział administracyjny

Miasto administracyjnie dzieli się na 20 osiedli[3]: Śródmieście, Kamienna, Ludwików, Hutnicze, Częstocice, Kuźnia, Kolonia Robotnicza, Sienkiewiczowskie, Trójkąt, 25-lecia PRL, Słoneczne, Gutwin, Koszary, Rosochy, Ogrody, Denków, Pułanki, Stawki, Piaski Henryków i Złotej Jesieni. Każde z nich posiada własny organ samorządowy zwany Samorządową Radą Osiedlową, mający za zadanie wspierać działania Rady Miasta.

edytuj Edukacja

  • Szkoły podstawowe:
    • Publiczna Szkoła Podstawowa nr 1, ul. Trzeciaków 35
    • Publiczna Szkoła Podstawowa nr 3 im. Bolesława Chrobrego, ul. Niska 9
    • Publiczna Szkoła Podstawowa nr 4 im. Partyzantów Ziemi Kieleckiej, ul. Sienkiewicza 70
    • Publiczna Szkoła Podstawowa nr 5 im. Stefana Żeromskiego, Osiedle Ogrody 20, obecnie Zespół Szkół i Placówek Publicznych nr 3
    • Publiczna Szkoła Podstawowa nr 7 im. Henryka Sienkiewicza, ul. Akademicka 20
    • Publiczna Szkoła Podstawowa nr 8, ul. Górna 3
    • Publiczna Szkoła Podstawowa nr 9 im. Marszałka Józefa Piłsudskiego, ul. Niewiadoma 19
    • Publiczna Szkoła Podstawowa nr 10, ul. Rzeczki 18
    • Publiczna Szkoła Podstawowa nr 11 w Zespole Szkół Publicznych nr 1, ul. Focha 3
    • Publiczna Szkoła Podstawowa nr 12 im. Jana Pawła II, ul. Bałtowska 336A
    • Publiczna Szkoła Podstawowa nr 14 w Zespole Szkół Publicznych nr 2, os. Stawki 35
    • Publiczna Szkoła Podstawowa Specjalna nr 1, ul. Gulińskiego 8
    • Publiczna Szkoła Podstawowa Specjalna nr 21, ul. Sienkiewicza 67
  • Gimnazja:
    • Publiczne Gimnazjum Nr 1, ul. Sienkiewicza 69
    • Publiczne Gimnazjum Nr 2, ul. Polna 56
    • Publiczne Gimnazjum Nr 3, os. Słoneczne 37
    • Publiczne Gimnazjum Nr 4 w Zespole Szkół Publicznych nr 2, os. Stawki 35
    • Publiczne Gimnazjum Nr 5 w Zespole Szkół Publicznych nr 1, ul. Focha 3
  • Szkoły średnie:
  • Szkoły pomaturalne:
    • Policealne Studium Ekonomiczne Zespołu Szkół Ekonomicznych, os. Słoneczne 33
    • Zespół Szkół Doskonalenia Zawodowego, ul. Kilińskiego 49
    • Szkoła Zarządzania i Marketingu w Kielcach filia w Ostrowcu Św., ul. Iłżecka 37
  • Szkoły wyższe:

edytuj Kościoły

Na terenie miasta działalność duszpasterską prowadzą następujące kościoły:

edytuj Katolicyzm

edytuj Protestantyzm

edytuj Prasa lokalna

  • Gazeta Ostrowiecka – tygodnik, ukazuje się od 15 stycznia 1951. W czasach PRL był tygodnikiem załogi huty i nosił nazwę Walczymy o Stal. Tytuł ten zmieniono 6 stycznia 1990[4].
  • Wiadomości Świętokrzyskie – tygodnik, ukazuje się od 1 marca 1999.

edytuj Komunikacja

edytuj Komunikacja miejska

Pierwsze jazdy próbne autobusów po ulicach miasta miały miejsce 19 marca 1956 roku, a już od 1 kwietnia tegoż roku rozpoczęły się regularne kursy autobusów komunikacji miejskiej, którą wówczas podporządkowano Miejskiemu Przedsiębiorstwu Gospodarki Komunalnej w Ostrowcu Św. Pięć lat później, 1 stycznia 1961 roku, wydzielono ze struktur MPGK samodzielną jednostkę pod nazwą Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne w Ostrowcu Św., której siedziba mieściła się przy ul. Bałtowskiej (obecnie ul. Wardyńskiego). Jako, że ówczesna zajezdnia nie spełniała podstawowych standardów, postanowiono o budowie nowej zajezdni pomiędzy ulicami Iłżecką i Siennieńską, w pobliżu nieistniejącej już rzeźni (obecnie na jej miejscu znajduje się supermarket Tesco) przy ulicy, która wtedy stanowiła przedłużenie ul. Kopernika (obecnie Aleja Jana Pawła II)[5].

Obecnie MPK obsługuje 27 stałych linii autobusowych. Całkowita długość tras komunikacyjnych wynosi 1357,8 km (w tym 1241,6 km na terenie miasta i 116,2 km na obszarach podmiejskich)[6].

edytuj Komunikacja międzymiastowa

Zobacz więcej w osobnym artykule: PKS Ostrowiec Świętokrzyski.

Ostrowiec Św. ma bezpośrednie połączenie z wieloma miastami w Polsce, autobusy z Ostrowca docierają m.in. do: Częstochowy, Gdańska, Katowic, Kielc, Krakowa, Krosna, Krynicy-Zdroju, Lublina, Łodzi, Opola, Poznania, Przemyśla, Rzeszowa, Warszawy, Wrocławia, Zakopanego. Jak również do Brna, Wiednia i miast włoskich: Galatina, Mestre (Wenecja), Bolonia, Foggia, Taranto, Brindisi, Lecce, Racale[7].

edytuj Komunikacja kolejowa

Patrz: stacja kolejowa w Ostrowcu Świętokrzyskim.

edytuj Sport

edytuj Osoby związane z Ostrowcem

edytuj Aktorzy, wokaliści, osoby związane z mediami

edytuj Politycy, posłowie na Sejm

edytuj Sportowcy

Przypisy

  1. ↑ [1]
  2. ↑ Waldemar Brociek, Ostrowiec Świętokrzyski i okolice. Część I, Agencja JP Kielce 1997, ISBN 23-902201-6-4, s. 103
  3. ↑ Urząd miasta w Ostrowcu Świętokrzyskim. Rady osiedlowe
  4. ↑ Ostrowiec Świętokrzyski. Monografia historyczna miasta, Ostrowiec Świętokrzyski 1997, str 242, 275
  5. ↑ http://www.mpkostrowiec.com.pl/historia.php
  6. ↑ http://www.mpkostrowiec.com.pl/trasy_p.php
  7. ↑ http://www.pksostrowiec.pl/a.php

edytuj Zobacz też

edytuj Linki zewnętrzne

p • d • e
Miasta województwa świętokrzyskiego

Bodzentyn • Busko-Zdrój • Chmielnik • Chęciny • Ćmielów • Daleszyce • Działoszyce • Jędrzejów • Kazimierza Wielka • Kielce • Koprzywnica • Końskie • Kunów • Małogoszcz • Opatów • Osiek • Ostrowiec Świętokrzyski • Ożarów • Pińczów • Połaniec • Sandomierz • Sędziszów • Skalbmierz • Skarżysko-Kamienna • Starachowice • Staszów • Stąporków • Suchedniów • Wąchock • Włoszczowa • Zawichost

 
Herb powiatu ostrowieckiego
p • d • e
Powiat ostrowiecki

Miasta: Ostrowiec Świętokrzyski • Ćmielów • Kunów
Gminy miejskie: Ostrowiec Świętokrzyski
Gminy miejsko-wiejskie: Ćmielów • Kunów
Gminy wiejskie: Bałtów • Bodzechów • Waśniów

 
All Right Reserved © 2007, Designed by Stylish Blog.